ตะไคร่น้ำ



ตะไคร่น้ำคืออะไร แล้วทำไมเราต้องรู้ เป็นอีกหนึ่งคำถามที่ผมเคยถามตัวเอง แต่ทุกคนเชื่อหรือไม่ต้นเหตุที่สำคัญของน้ำเน่าเสียประเด็นสำคัญหลักและใหญ่ที่สุดก็คือ "ตะไคร่น้ำ" เจ้าตะไคร่น้ำนี้แหละที่เป็นสาเหตุเกิดของน้ำเน่าเสียต่าง ๆ ส่งกลิ่นเหม็น ทำให้ปลาตายเป็นจำนวนมาก วันนี้ผมอยากจะมาแนะนำและให้ความรู้ต่าง ๆ เกี่ยวกับตะไคร่น้ำ แท้ที่จริงแล้วตะไคร่น้ำนั้นมีประโยชน์มากกว่าที่เราคิดไว้ซะอีก


ตะไคร่น้ำ

ตะไคร่น้ำ คือ กลุ่มของสาหร่ายเซลล์เดียวหรือสาหร่ายชนิดอื่น ๆ มารวมกัน เมื่อมีเป็นจำนวนมากจะก่อให้เกิดความสกปรก และสร้างเส้นใยต่าง ๆ สปอร์ของตะไคร่น้ำเหล่านี้มีอยู่ในอากาศอยู่แล้ว โดยมีแสงแดดเป็นปัจจัยหลักที่ทำให้กลุ่มตะไคร่น้ำสังเคราะห์แสงและเจริญเติบโตได้เป็นอย่างดี


สาหร่ายมีกี่ชนิด

  • สาหร่ายเซลล์เดียว

จุลินทรีย์ที่สามารถสังเคราะห์แสงเองได้ เพราะมีรงค์วัตถุเพื่อการสังเคราะห์แสงอยู่ในเซลล์ จัดเป็นผู้ผลิตเริ่มต้นของห่วงโซ่อาหาร ถ้าสังเกตกันทั่วไปจะเห็นสาหร่ายลอยตัวแขวนลอยอยู่ในน้ำ


  • สาหร่ายหลายเซลล์

สาหร่ายที่เกาะตามผนังตู้ ผนังบ่อต่าง ๆ แบ่งออกเป็นหลายประเภทมากมาย ครั้งนี้เราจะขอพูดถึงสาหร่ายที่อยู่ตามตู้ปลาที่คนเลี้ยงปลามักพบเจอกันอยู่บ่อย ๆ


ในช่วงแรกที่เราเลี้ยงปลาสวยงามแล้วทำไม่ถูกวิธีโดยการรันน้ำในตู้หรือการเตรียมน้ำก่อนที่จะเลี้ยงลงตู้เลี้ยงปลาสวยงามต่าง ๆ มักจะเกิดน้ำเขียวขึ้นมาภายในตู้หรือบ่อปลาเพียงไม่กี่วันที่เราจะเริ่มเลี้ยงปลา ช่วงเวลนั้นแหละครับที่จะทำให้เกิดสาหร่ายเซลล์เดียวเกิดขึ้นและสังเกตง่าย ๆ คือ น้ำจะออก "สีเขียว ๆ" บางครั้งจะมองไม่เห็นตัวปลากันเลย หลังจากนั้นเมื่อเวลาผ่านไปสักพักจะค่อย ๆ เกิดสาหร่ายหลายเซลล์ขึ้นมาเกาะตามบริเวณพื้นตู้และบริเวณผนังตู้ต่าง ๆ แทน ซึ่งในช่วงที่สาหร่ายหลายเซลล์เกิดขึ้นจะส่งผลให้สาหร่ายเซลล์เดียวเริ่มมีจำนวนลดน้อยลง


สาเหตุเกิดมาจาก = สาหร่ายหลายเซลล์ กิน สาหร่ายเซลล์เดียวเป็นอาหาร


!! จุดสังเกต !!


ในบางกรณีเวลาเราขัดตู้หรือขัดบ่อปลาใหม่ ๆ ปล่อยทิ้งไว้เพียงไม่กี่วัน น้ำเขียวก็ขึ้นมาเหมือนเดิม แต่ถ้าเราปล่อยทิ้งไว้ซักระยะหนึ่งน้ำที่เขียวอยู่ก็จะกลับมาเริ่มใสขึ้นเองเป็นปกติ

ข้อดี


  1. ปลาสวยงามที่เราเลี้ยงขับถ่ายอุจจาระหรือสิ่งสกปรกต่าง ๆ ออกมา พวกมันจะถูกแบคทีเรียที่อยู่ในน้ำกัดกินและย่อยสลายจนหมด เพื่อจะก่อให้เกิด "ไนไตรท" ออกมา ซึ่งไนไตรทจะมีความเป็นกรดและพิษอ่อน ๆ ถ้าสะสมกันมากเข้ามันจะเปลี่ยนรูปไปมีพิษและความเป็นกรดมากขึ้นเรื่อย ๆ ส่งผลโดยตรงที่ปลาสวยงามที่เราเลี้ยง อาการของปลาจากที่อาการปกติจะเริ่มมีอาการแปรปรวนแปลก ๆ โดยจะได้รับผลข้างเคียงจากพิษและกรดของไนไตรทเข้ามาในตัวปลา และผลข้างเคียงอีกอย่างจะทำให้น้ำในตู้ปลาของเราเริ่มเน่าเสียอย่างรวดเร็ว แต่ทุกคนรู้ไหมว่า "ไนเตรท" เป็นอาหารและปุ๋ยที่สำคัญอย่างมากของพวกตะไคร่น้ำ ดังนั้น ตะไคร่น้ำที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติจะเป็นโล่ที่คอยควบคุมและช่วยกำจัดสารพิษและกรดต่าง ๆ เพื่อที่จะทำให้คุณภาพของน้ำในตู้ปลาเราสะอาดและสมดุลอยู่เสมอ

  2. แหล่งสารอาหารและวิตามินชั้นดีที่สุดอีกอย่างหนึ่งและตะไคร่น้ำเป็นแหล่งสารอาหารที่มีไฟเบอร์สูงมาก ๆๆๆๆๆๆ สำหรับปลาทุกสายพันธุ์ ไฟเบอร์จะคอยช่วยในเรื่องระบบการขับถ่ายของเสียของปลาให้ดียิ่งขึ้น ไฟเบอร์เปรียบเสมือน "ผักออแกนิคชั้นดีอย่างหนึ่ง" การที่เราเห็นปลาสวยงามที่เราเลี้ยงอ่อนแอลง ไม่สมบูรณ์หรือแข็งแรงเหมือนแต่ก่อน เริ่มเป็นโรคแทรกซ้อนต่าง ๆ สาเหตุหลัก ๆ เกิดมาจาก "ระบบขับถ่ายของปลาทำงานแย่ลง" หรือพูดกันง่าย ๆ ก็คือ "ขี้ไม่ออก" นั้นเอง วิธีแก้คือ เราต้องให้ปลากินผัก กินสารอาหาร วิตามิน แร่ธาตุเยอะ ๆ และบางทีตะไคร่น้ำนี่เองนี้แหละที่จะช่วยในเรื่องขับถ่ายของปลาสวยงามที่เราเลี้ยงให้กลับมาดีขึ้น และยังจะช่วยลดอาการบาดเจ็บ เป็นแผลต่าง ๆ ที่เกิดจากตัวปลาเองว่ายไปชนหรือไปเสียดสีขูดกับพื้นผิวตู้ปลาหรือบ่อปลาได้ ตะไคร่น้ำจะช่วยลดการกระแทกหรือความเสียดทานนั้น ๆ ให้เบาบางลงได้


ข้อเสีย


  1. ตะไคร่น้ำหรือสาหร่ายเป็นพืชชนิดหนึ่งจริงไหมครับ แล้วพืชก็จำเป็นต้องใช้ออกซิเจนในการหายใจ ตะไคร่น้ำจึงจำเป็นจะต้องแย่งอ๊อกซิเจนจากปลาเราในการหายใจด้วย ซึ่งบางครั้งเราทุกคนที่เลี้ยงปลาจะเห็นว่า ทำไมปลาสวยงามที่เราเลี้ยงจะนอนลอยหัวแถว ๆ ผิวน้ำอยู่บ่อย ๆ สาเหตุไม่ได้เกิดจากเพราะปลาหิว ปลาหิวถือว่าเป็นอีกเรื่องหนึ่ง แต่อีกส่วนสำคัญที่นอกเหนือจากปลาหิวก็เกิดมาจากอ๊อกซิเจนในน้ำไม่เพียงพอต่อความต้องการของปลา ในกรณีเราเลี้ยงตะไคร่น้ำในบ่อหรือตู้ปลา เราควรจำเป็นต้องเพิ่มอ๊อกซิเจนให้เพียงพอต่อความต้องการทั้งของตัวปลาที่เราเลี้ยงและตะไคร่น้ำด้วย ไม่งั้นอาจจะส่งผลเสียตายทั้งคู่ได้ในระยะเวลาไม่นาน

  2. ตะไคร่น้ำเป็นแหล่งสะสมของสิ่งสกปรกต่าง ๆ และถ้าเราไม่ดูแลตะไคร่น้ำดี ๆ ส่งผลโดยตรงทำให้น้ำเน่าเสีย ย้ำนะครับ!! น้ำเน่าเสียและจะส่งกลิ่นเหม็นไปทั่ว ส่วนปลาที่อยู่ในน้ำไม่ต้องพูดถึง ตายแน่นอน


ดังนั้น เวลาเราเปลี่ยนถ่ายน้ำ เราควรจำเป็นต้องเอาน้ำฉีดล้างหรือเอามือลูบ ๆ ตะไคร่น้ำที่เกาะตามผนังตู้หรือตามบ่อปลาด้วย ล้างให้สะอาดทุก ๆ ครั้งไม่ต้องกลัวเสียดาย เพราะตะไคร่น้ำสามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา บางทีตะไคร่น้ำเกิดมากเกินความต้องการหรือมากจนเกินไปก็จะส่งผลทำให้น้ำเน่าเสียเร็วขึ้น และปลาอาจตายได้ในที่สุด บางคนจะใช้ยากำจัดตะไคร่น้ำ(ในส่วนวิธีในการใช้ยากำจัดตะไคร่น้ำ ผมไม่แนะนำให้ใช้!! ทางที่ดีควรหลีกเลี่ยงในการใช้สารเคมีทุกชนิด)


วิธีแก้ไขปัญหาน้ำเน่าเสีย


"การเพิ่มระบบกรองให้มากขึ้น" ยิ่งถ้าเรามีระบบกรองมากขึ้น การเกิดตะไคร่น้ำก็จะน้อยลง ตะไคร่น้ำก็จะเพียงพอต่อความต้องการของตัวปลา ผมขอย้ำอีกครั้งนะครับว่า ตะไคร่น้ำสามารถเกิดขึ้นเองได้ตามธรรมชาติ จะไม่มีวันหมดไป มันสามารถเกิดขึ้นมาได้เรื่อย ๆ เป็นสิ่งที่ธรรมชาติสร้างขึ้น เราเพียงต้องเข้าใจระบบนิเวศและห่วงโซ่อาหารมัน ควบคุมมันให้เพียงพอต่อความต้องการของปลาที่อยู่ในตู้หรือบ่อที่เราเลี้ยงก็เพียงพอ เท่านี้ตะไคร่น้ำก็จะไม่ส่งผลเสียต่อตู้ปลาหรือบ่อปลาของคุณ

!!! ทบทวนอีกรอบกันนะครับ !!!


ตะไคร่น้ำ = สาหร่ายที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ

ขี้ปลาหรือของเสียต่าง ๆ = ไนไตรท


"ไนไตรท" เป็นอาหารชั้นดีของ "ตะไคร่น้ำหรือสาหร่าย"

"ตะไคร่น้ำ" เป็น "ผักออแกนิค" ชั้นดีของปลาสวยงามที่เราเลี้ยงนั้นเอง

ปลาสวยงามที่เราซื้อมาเลี้ยงสิ่งหนึ่งต้องเกิดจากความรักที่อยากจะเลี้ยงถูกไหมครับ นั้นแหละเป็นปัจจัยสำคัญที่เราต้องศึกษามาก ๆ เกี่ยวกับปลาที่เรานำมาเลี้ยง สมการง่าย ๆ ครับ เรารักใครสักคนเราก็ต้องหมั่นศึกษาหาความรู้ต่าง ๆ เกี่ยวกับสิ่งนั้น ๆ แต่อีกอย่างหนึ่งที่ขาดไม่ได้ก็คือ ระบบนิเวศและสิ่งแวดล้อมต่าง ๆ ภายในตู้หรือบ่อปลาที่เราไว้เลี้ยง เราก็ต้องเข้าใจด้วยว่า ปลาที่เราเลี้ยงเป็นปลาแบบไหน ระบบห่วงโซ่อาหารเป็นยังไง และอื่น ๆ อีกมากมาย เพียงเราทำความเข้าใจเพียงเท่านี้ การเลี้ยงปลาสวยงามก็จะไม่ยากอีกต่อไป ตะไคร่น้ำก็เป็นอีกหนึ่งในระบบนิเวศที่สำคัญมาก ๆ



ขอขอบคุณข้อมูลจาก...

  1. www.aafsociety.com

  2. www.pinterest.com

  3. www.stock.adobe.com

  4. www.pexels.com

©2020 fishway Thailand Co., Ltd.